ચોમાસુ સત્ર પછી વિક્રમી 88 દિવસથી સંસદનું સત્રાવસાન થયું નથી
સત્ર ખુલ્લું હોવાથી સરકાર બે દિવસની સૂચનાથી બંને ગૃહોને બોલાવી શકે છે; લોકસભા વિસ્તારવાના અટકેલા ખરડા માટે આ મહત્ત્વનું છે.
સંસદના ચોમાસુ સત્રનું 88 દિવસ પછી પણ ઔપચારિક સત્રાવસાન થયું નથી. આ એક વિક્રમ છે, એમ ધ હિન્દુએ 9 નવેમ્બરે અહેવાલ આપ્યો. બંને ગૃહો 13 ઑગસ્ટે અનિશ્ચિત મુદત માટે મુલતવી રહ્યાં હતાં.
અગાઉનો વિક્રમ 2008માં 87 દિવસનો હતો. 1987માં 76, 1989માં 54, 2006 અને 2013માં 49-49 તથા 1963માં 41 દિવસનો ગાળો રહ્યો હતો.
આ શા માટે મહત્ત્વનું
સત્રાવસાનથી સત્ર ઔપચારિક રીતે પૂરું થાય છે. સત્ર ખુલ્લું રહે તો સરકાર લોકસભા અને રાજ્યસભાને બે દિવસની સૂચનાથી વધારાની બેઠક માટે બોલાવી શકે છે. નવા સત્ર માટે ઓછામાં ઓછી 14 દિવસની સૂચના જોઈએ.
આથી મહિલા અનામત સાથે સંકળાયેલા બંધારણ સુધારા માટે સંસદ ટૂંકા ગાળામાં બોલાવાઈ શકે તેવી ચર્ચા છે. મતવિસ્તારોની પુનઃરચના પછી લોકસભાની બેઠકો 543થી વધારીને વધુમાં વધુ 850 કરવાની જોગવાઈ આ સુધારામાં છે. આવો જ એક ખરડો 17 એપ્રિલે બજેટ સત્રની વિશેષ બેઠકમાં લોકસભામાં જરૂરી મત મેળવી શક્યો ન હતો.
શું આની છૂટ છે?
હા. અનિશ્ચિત મુદતના મુલતવી પછી સત્રાવસાન માટે બંધારણ કોઈ સમયમર્યાદા નક્કી કરતું નથી. લાંબો ગાળો પોતે અયોગ્ય નથી.
2008માં લોકસભા 21 અને 22 જુલાઈએ અવિશ્વાસ પ્રસ્તાવ માટે મળી હતી. પછી સત્ર ખુલ્લું રાખીને 17 ઑક્ટોબરે ફરી બેઠક થઈ હતી.
શિયાળુ સત્ર પહેલાં ગૃહો બોલાવાશે કે નહીં અને ક્યારે, તે સરકારે જણાવ્યું નથી.